Buitenschrijnwerk - De complete nieuwbouwgids (2002)

Buitenschrijnwerk: de ramen
Deze kapperswoning is een modelvoorbeeld voor het gebruik van aluminium buitenschrijnwerk. Het buitenschrijnwerk vormt een heel belangrijk onderdeel van de woning. Ramen en buitendeuren vertegenwoordigen niet alleen een flinke onkostenpost, maar bepalen ook sterk het uitzicht van de woning, het comfort en de veiligheid. Niet alleen de raamvormen maar ook de kleuren van de profielen versterken de gevelexpressie.

Hout
Ramen zijn verkrijgbaar in hout, aluminium, staal en kunststof. Houten ramen zijn meestal vervaardigd van harde, tropische houtsoorten (meranti, afzelia, merbau, moabi, sapelli). Om het hout te beschermen tegen aantasting door rot en insecten krijgt het in de fabriek een preventieve behandeling. Houten ramen hebben een goede mechanische weerstand en ook de thermische isolatie is uitstekend op voorwaarde dat het raam vakkundig is geplaatst. Het materiaal beperkt het warmteverlies, zorgt voor een betere akoestische isolatie, remt condensvorming, is ongevoelig voor ultraviolette stralen en valt gemakkelijk te herstellen. Om goed water en luchtdicht te zijn, moeten houten ramen op drie plaatsten voorzien zijn van dichtingen; tussen de (isolerende) beglazing en het bewegende gedeelte, tussen het bewegende en het baste gedeelte en tussen het vaste gedeelte en het metselwerk. Omdat de woning meestal heel graag geïsoleerd is, moet luchtcirculatie mogelijk via ingebouwde regelbare verluchtingen en ventilatieroosters. Het meest geciteerde nadeel van hout is het periodiek onderhoud. De laatste jaren zijn er steeds betere onderhoudsbeurten pas om de vier, zes tot zelfs acht jaar geprogrammeerd moeten worden. Bovendien kunt u met een aantal architecturale ingrepen (bvb een dakoversteek en overhangende dakgoten) het buitenschrijnwerk beschermen.

Kunststof
Kunststofprofielen zijn ongevoelig voor weer en wind en atmosferische vervuiling, zorgen voor een vrij goede thermische en akoestische isolatie, zijn licht en sterk en gaan heel lang mee. Vroeger hadden de profielen wel een de neiging tot uitzetten en kromtrekken onder de invloed van hoge temperaturen, maar de euvel behoort dank zij de geringe warmtegeleiding van het materiaal en de holle structuur van de profielen intussen zo goed als tot het verleden. Bij zeer lange kozijnen voorzien fabrikanten soms nog wel uitzetvoegen. Kunststoframen zijn vooral gegeerd omwille van hun onderhoudsvriendelijkheid. Ze zijn lichtecht en in de massa gekleurd, maar moeten wel bij elk poetsbeurt van het glas mee worden schoongemaakt. Met het oog op de vormvastheid zijn de profielen verdeeld in afzonderlijke holle kamers, die eventueel versterkt worden met staal voor grote afmetingen en overspanningen of voor ramen die blootstaan aan veel belasting.

      Aluminium
Aluminium is licht, stijf en uitermate goed bestand tegen chemische stoffen en klimaatsinvloeden. De profielen zijn verkrijgbaar in een waaier van kleuren, vormen en afwerkingen, van glanzend tot halfglazend en mat. De aluminiumprofielen zijn “dun” of “breed” en verschillen naargelang de vormtechnische eisen of eisen met betrekken tot belasting, beglazing, overspanning. Omdat aluminium een veel grotere stijfheid bezit dan kunststof en hout is het ideaal voor ramen met grote afmetingen. De zogenaamde thermische onderbreking maakt dat de buitenkant van het profiel compleet gescheiden is van de binnenzijde. Bij aluminium wordt vaak gesproken over “gemoffeld” of “geanodiseerd” aluminium. Bij anodisatie wordt een harde, doorschijnende of gekleurde aluinlaag op de metaallaag aangebracht, die vervolgens water en luchtdicht wordt gemaakt. Het profiel behoudt daardoor zijn oorspronkelijke uitzicht en is bestand tegen alle weersomstandigheden. Moffelen biedt dezelfde bescherming plus het voordeel dat er meer kleuren beschikbaar zijn. Aluminiumprofielen vergen weinig onderhoud. Af en toe reinigen met lauw water en eventueel een zachte zeep volstaat. Agressieve schoonmaakmiddelen en massages met staalwol en harde schuursponsjes zijn taboe.
Soms worden de voordelen van hout en aluminium aan elkaar gekoppeld door te werken met een gemengde constructie, bijvoorbeeld aluminium buiten en hout binnen.

Staal
Bij grote overspanningen vallen de aluminiumprofielen nogal breed uit, waardoor ze niet altijd even esthetisch zijn. Profielen in staal daarentegen kunnen smal worden gehouden en dat is een reden waarom architecten – niettegenstaande de hoge prijs – soms toch kiezen voor dit materiaal. Bij de verwerking ondergaat staal een aantal behandelingen waardoor het goed bestand is tegen corrosie. Staal is ook beschikbaar in een oneindig aantal kleuren en vergt relatief weinig onderhoud.

Veilig en comfortabel
De veiligheid van ramen en deuren kan verhoogd worden dank zij de opbouw en samenstelling van de profielen en wijzigingen in de sluitingsmechanismen. Om de woning op een veilige en gemakkelijke manier te kunnen verluchten, kunnen allerlei ventilatieroosters ingebouwd worden. Bij dakramen kan de zonwering geïntegreerd worden. Met het oog op het gebruikscomfort moet u zeker kijken naar het openingssysteem. Draai-kiep-ramen zijn bijvoorbeeld heel handig.Goed om te weten: voor het vervaardigen van het buitenschrijnwerk zal de schrijnwerker zich zelfden of nooit op de plannen kunnen baseren omdat de daarop vermelde afmetingen niet overeenstemmen met de ruwbouw. Hij moet dus tijdens de ruwbouwerken de nodige opmetingen verrichten.

De complete nieuwbouwgids – editie 2002